Historia Teatru Nowego w Poznaniu sięga 1923 roku, gdy w secesyjnej kamienicy przy ulicy Dąbrowskiego 5, znanej Poznaniakom jako „Dom pod Tańczącym Kogutem”, rozpoczęła swoją działalność teatralna spółka akcyjna, wystawiająca sztuki Szaniawskiego, Strindberga, Wyspiańskiego, Shawa i Ibsena – obok fars i komedii adresowanych do szerokiej publiczności. Na scenie Teatru Nowego goszczą największe gwiazdy ówczesnego polskiego teatru: Irena Solska, Stefan Jaracz, Juliusz Osterwa, Józef Węgrzyn i Stanisława Wysocka.
W ciągu pierwszej dekady istnienia Teatr Nowy zyskuje dwie kolejne sceny: Teatr na Wodzie w Parku Sołackim i Komedię Muzyczną przy ulicy Marszałka Focha.

W 1973 roku, po wydzieleniu Teatru Nowego z dotychczas funkcjonujących poznańskich Państwowych Teatrów Dramatycznych, rozpoczyna się samodzielna droga artystyczna Teatru. 

Teatr Nowy obecnie prezentuje ponad 500 przedstawień dla około 80 tysięcy widzów w sezonie. Scena jest w czołówce najprężniej działających polskich teatrów repertuarowych. Teatr gra 20 różnych tytułów z polskiej i światowej klasyki oraz współczesnej dramaturgii.

Zespół aktorski Teatru Nowego liczy 38 aktorów etatowych i 12 aktorów współpracujących oraz ponad 60 osób zespołu administracyjnego i technicznego. Teatr dysponuje własnymi pracowniami: krawiecką, stolarską, modelatorską, charakteryzatorską i tapicersko-dekoracyjną.

Teatr Nowy gra na trzech scenach: Dużej – liczącej 365 miejsc, Nowej, istniejącej od 1977 roku – na 150 miejsc, a od 2005 roku również na Trzeciej Scenie, w przestrzeni dawnej stolarni – dla 78 widzów.

Od 2002 roku patronem Teatru Nowego jest Tadeusz Łomnicki, wybitny polski aktor teatralny, filmowy i telewizyjny, który 10 lat wcześniej zmarł na scenie Teatru podczas próby Króla Leara Williama Szekspira.

Od 1989 roku Teatr jest wspierany finansowo przez Stowarzyszenie „Loża Patronów Teatru”.

Teatr Nowy im. Tadeusza Łomnickiego w Poznaniu jest Instytucją Kultury Samorządu Województwa Wielkopolskiego.